TAVUK KARASI
Halk arasinda Tavuk Karasi diye anilan hastalik A vitamini eksikliginin sebep oldugu bir göz hastaligidir. A vitamini balik, süt ve süt ürünleri, yumurta ve yesil sebzelerde bol miktarda bulunur.
Bu yiyeceklerin cok az alinmasi ve hele hic yenmemesi durumunda gözün retina tabakasi icin cok gerekli olan "rodopsin" maddesi üretilemez. Bir adi da "görme moru" olan bu madde zamanla isigin etkisiyle tamamen solar ve gece körlügü dedigimiz hastalik ortaya cikar. Gözün los isiga hemen uyum saglayamamasi anlamina gelen gece körlügü, özellikle gece sürücüleri icin sorun yaratir. Ender görülen bu rahatsizlik, genellikle kötü beslenmeden kaynaklandigindan, kolaylikla tedavi edilebilir. Gece körlügü kavrami, bu hastalikta geceleyin görme bütünüyle yitirilmedigi icin biraz yanilticidir. Gece körlügünde, isik azaldiginda, saglikli insanlara göre görüs de azalir.
Nedenleri
Gece körlügünün en sik rastlanan nedeni A vitamini yetersizligidir. A vitamini, gözün parlak isiktan los isiga gecise uyum saglamasi icin gereklidir. Gözün agtabakasinda gözün gerisindeki, isiga duyarli alan koni ve comak bicimli, iki tür alici hücre vardir: Koni bicimli hücreler agtabaka merkezinde yogunlasmistir ve yalnizca parlak isikla uyarilirlar. Islevleri rengin ve ayrintilarin algilanmasidir. comak bicimli hücreler ise, bu alanin cevresinde bulunurlar ve gün isignida neredeyse hic islev göremezler. cok düsük siddette isik düzeylerine yanit verirler ve isik zayifken bile nesnelerin görülmesini saglarlar. comak bicimli hücreler, gece görmeyi saglamak icin harekete gecirilmesi gereken, isiga duyarli "rodopsin" adli pigmenti icerirler. Rodopsinin los isikta görme icin etkilesmesi gerekir. Bu islemse A vitamini gerektirir. Bu nedenle A vitamini olmadiginda los isiga uyumda azalma olur.
Belirtiler
cogu kiside comak hücrelerle görmeye gecis yarim saati bulan süreler alir. Gece körlügü olanlar hem normalden daha az uzakligi ve daha az ayrintiyi görürler hem de gece görüsüne uyum saglamalari daha uzun zaman alir. Bu durum, özellikle gece arac kullananlarda önem kazanir. Gece körlügü olan kisi, yaklasan bir arabanin farlarini normal biri gibi secer ama araba gectiginde karanliga uyum göstermesi daha uzun sürer ve bir süre icin yalnizca önündeki kisa bir uzakligi secebilir.
Tedavi
Gece körlügü genellikle doktor kontrolünde A ve D vitamini haplariyla tedavi edilir.