ROMATOİD ARTRİT

Romatoid artrit eklemlerin iç yüzlerini etkileyen iltihabi bir hastaliktir. Uzun süreli ve tekrarlayici bir hastalik olan romatoid artrit zamanla ilerleyerek kötülesme gösterebilir. Romatoid artrit yalniz eklemleri degil bütün vücudu da etkileyebilir. Sekil bozukluguna neden olabildigi için çesitli sakatliklara yol açabilir. Hastalik bütün eklemleri etkileyebilir, ancak en çok el ve ayak bileklerinin küçük eklemlerinde gözlenmektedir...

Belirtileri Nelerdir?

Romatoid artrit hastaliginin belirtileri eklemlerde iltihaplanma, sisme, harekette zorluk ve agridir. Hastalik sürecinde gözlenen diger belirtiler ise:

Istah kaybi

Ates

Güç kaybi, yorgunluk

Kansizlik

Elleri kullanmada zorluk

Bazen deri altinda doku yumrulari

Hastalarin 70inde hastaligin ilerleyisi yavas olurken 10-15inde daha hizli bir gidis söz konusudur. En fazla etkilenen eklemlerse eller, ayaklar, dizler, omuzlar ve dirseklerdir.

Kimler Risk Altindadir?

Dünya nüfusunun 1ini etkilemektedir. Daha çok 35 yas hastaligi olsa da en sik 35-55 yaslari arasinda görülür. Romatoid artritin 16 yasin altindaki gençlerde de görülebilen bir türü de vardir. Altmis yasina kadar kadinlarda, erkeklere oranla 3 kat daha fazla görülür. Bu yastan sonra risk esitlenir.

Yol Açan Nedenler Hangileridir?

Son yillarda birçok çalisma yapilmasina ragmen, romatoid artritin sebebi bilinmemektedir. Ancak romatoid artritin bagisiklik sistemindeki bir bozukluk sonucunda ortaya çiktigi bilinmektedir. Diger bir deyisle vücut kendi dokularini örnegin eklem dokularini taniyamaz ve bagisiklik sistemi vücuttaki saglikli dokulara eklem dokularina saldirarak hasar verir. Bunun sonucunda eklemlerde iltihaplanma ve eklem hasari meydana gelir.

Arastirmacilar, virüslerin ve bakterilerin bazi hastalarda hastaligin baslamasini kolaylastirdigindan süphelenmektedir.

Etkileri Nelerdir?

Romatoid artrit genelde aniden baslar ve hastaligin erken döneminde, genel yorgunluk, eklemlerde hassasiyet, agri, siskinlik ve sicaklik inflamasyon/iltihap vardir. Agri ve sislik vücudun her iki tarafindaki ayni eklemlerde gözlenir. Romatoid artrit uzun süreler boyunca devam eder ve bu sebeple etkilenen eklemlerde kalici bozukluklara yol açabilir. Romatoid artitin diger bir özelligi ise, dirsek gibi daha çok basinca maruz kalan bölgelerde deri altinda yumrularin olusmasidir.

Tanisi Nasil Konur?

Doktorlar hastaligin teshisini, belirtilere, hastalarin tibbi geçmisine, muayene sonuçlarina ve yapilan tahlillerin neticelerine göre koyar. Romatoid artrit teshisi koymada dikkat edilen yedi nokta vardir:

1. Sabah sertliginin olmasi; hastalar uyandiktan sonraki en az bir saat boyunca ellerini rahatça kullanamazlar. Hastalara sabahlari avuçlarini yumruk yapip yapamadiklari sorulur.
2. Üç ya da daha fazla eklem bölgesinde ayni zamanli artrit eklem iltihabi
3. El eklemlerinde artrit
4. Artritin görüldügü eklemlerin vücudun her iki tarafinda da simetrik olmasi

Bu dört kriterin en az 6 hafta boyunca devam etmesi gerekmektedir.

Ayrica
5. Doku yumrulari
6. Kan tahlillerinde RF romatid faktör bulunmasi
7. Röntgende eklemlerde degisikliklerin gözlenmesi

Bu yedi kriterden en az dört tanesinin var olmasi durumunda romatoid artrit teshisi konabilir.

Tedavi Seçenekleri Nelerdir?

Günümüzde romatoid artritin etkin tedavisi vardir. Ancak erken tedavi çok önemlidir. Kullanilan tedavi yöntemleri agrinin ortadan kaldirilmasi, iltihabin azaltilmasi, eklem harabiyetinin durdurulmasi ya da yavaslatilmasi ve hastanin günlük islerini rahatça yerine getirmesi üzerine odaklanmaktadir. Tedavi baslatildiginda hastanin bu konuda egitilmesi, hastaligin aktif oldugu dönemde eklemlerin soguk tutulmasi, kronik dönemlerde ise hareket ve sicakligin artirilmasi önemlidir. Ilaç tedavisi iki gruba ayrilabilir:


NSAI Steroid olmayan anti-inflamatuvar sinifi ilaçlar, analjezikler ve glukokortikoidler semptomatik tedavi sunarlar ve eklem agrilarinin, sertliginin ve sisligin azaltilmasini saglarlar.

Hastaligi düzenleyici ilaçlar metotreksat, D-penisilamin ve sulfasalazin gibi ilaçlardir.

Hastalikla Nasil Basedilir?

Romatoid artrit, hastalarin vücudunda biraktigi hasarlarin disinda, ruhlarinda da yaralar açmaktadir. Hastalik öncesinde günlük islerini kolaylikla yapabilen hastalar, hastalik sonrasinda bu konularda zorlanmakta ve alisagelmis olduklari yasam tarzindan uzaklasmak zorunda kalmaktadirlar. Hastalarin yeni yasam tarzlarina kolayca adapte olabilmeleri için hasta egitimleri, egzersizler ve fizik tedavi yarar saglamaktadir.