TÜRKIYE DISINDAKI ÇAGDAS TÜRK EDEBIYATLARI

Önemli Not:Türkiye disindaki Türk edebiyatlarinin islenen ortak konu veya temalarin  genellikle özgürlük ve ulusallik oldugu görülür.

En önemiler:Cengiz Aymatov(Kirgiz)/A.Süleyman Çolpan(Özbek)/Cengiz Dagci(Kirim)

Azeri Türkleri Edebiyati

Not:Ilk temsilcisi Hasanoglu?dur./  Fuzuli ,Kadi Burhaneddin,Nesimi gibi sairlerimiz Azeri kökenlidir./

Menim Anam adli siir Bahtiyar Vahapzade?ye aittir./ Mehmet Kulizade,Molla Nesreddin mahlasini kullanmistir./

Hüseyin Sehriyar:Heyder Babaya Selam/ Celil Mehmet Kulizade:Anamin Kitabi,Ölüler(tiyatro)

Bahtiyar Vahapzade:Menim Dostlarim,Kökler ve Budaklar,Gün Var Bin Aya Deger

Resul Riza, Sehend

Bulgaristan Türkleri Edebiyati

Recep Küpçü:Ötesi Var,Ötesi Düs Degil/

Süleyman Sirri,Niyazi Hüseyin,Mehmet Çavus,Isa Cebeci

Kazak Türkleri Edebiyati

Sair M. Cumabayuli kendi ulusu ve tarihi ile övünür./ Bütün Türk Lehçelerinin edebiyatlarini bilir.

Magcan Cumabayuli:Magcan Cumabayuli Sigarmalari

Muhtar Avezov,Abay Ibrahim Kuranbay

Kazan Türkleri Edebiyati

Not:Gaspirali Ismail?in baslattigi Ceditçilik(Yenilikçilik) hareketi bu edebiyati da etkilemistir./

Ayas Ishaki,Üyge Taba(Eve Dogru)romaninda  ulusallik ve özgürlük temalarini isler./Cedit akiminin en ünlü savunucularindandir./

Ayas Ishaki: Tilenci Kizi,Tatarin Kizi,Üyge Taba(roman)

Abdullah Tukay,Sadi Maksadi Arsal,Rizaeddin Fahreddin

Kibris Türkleri Edebiyati

Osman Türkay:Yedi telli,Uyurgezer(siir)

Özker Yasin:O Alem,Bayraktar Destani(siir),Kibris?ta Vurusanlar(roman),Bütün Kapilar Kapandi(hikaye)

Rauf Denktas,Fikret Demirag,Oktay Öksüzoglu,Mehmet Yasin

Bati Trakya Türkleri Edebiyati

Not:Mehmet Hilmi öykülerinde sürgün edildigi yerleri anlatir./ Gündüz Nene hikayesi ona aittir.

Abdürrahim Dede:Rumeli'de Birakilanlar

Mehmet Hilmi, Asim Haliloglu, Ali Riza Saraçoglu

Kirgiz Türkleri Edebiyati

Not:Dünyanin en uzun destani olan Manas Destani Kirgizlar?a aittir./En ünlüsü dünyada çokça okunan Cengiz Aytmatov?dur./

Cemile adli romani dünyada en çok okunan roman seçilmistir.

Cengiz Aytmatov:Cemile,Beyaz Gemi,Kopar Zincirlerini Gülsari,Toprak Ana,Gün Uzar Yüzyil Olur(Gün Olur Asra Bedel)

Selvi Boylum Al Yazmalim,Fuji Yama,Cengiz Han?a Küsen Bulut

Kirim Türkleri Edebiyati

Not:Ismail Gaspirali Ceditçilik akimini baslatan yazardir.Bu akimla Istanbul Türkçesini Türk dünyasinin anlasabilecegi bir ortak bir dil haline getirmek amaçlanmistir.Bu sebeple Tercüman gazetesini çikarir.Düsünce ilkeleri:??Dilde,fikirde,iste birlik??tir./

Cengiz Dagci dünyaca ünlü bir yazardir./

Ismail Gaspirali:Kadilar Ülkesi, Arslan Kiz,Gündogdu (hikaye), Asya?da Komsularimiz

Cengiz Dagci:Korkunç Yillar,Yurdunu Kaybeden Adam,Onlar da Insandi,Üsüyen Sokaklar

Özbek Türkleri Edebiyati

Not:Kökleri Çagatay edebiyatina dayanir.Ali Sir Nevai,Babür Sah,Hoca Ahmet Yesevi  Çagatay kökenlidir.

Ceditçilik akimi bu edebiyatta da etkili olmustur.

Abdülhamit Süleyman Çolpan:Uyanis,Bulaklar,Kosuklarim,Gece ve Gündüz(siir)

Aybek:Tuygular(siir),Ulug Yol,Kutlug Kan(roman)

Türkmen Türkleri Edebiyati

Ata Atacanoglu:Gusgi Galasi,Menim Dövürdeslerim,Çakmak

Mehmet Seyidov, Giliç Guliyev

Uygur Türkleri Edebiyati

Ziya Samedi:Yillarin Sirri(roman),Kanli Dag(senaryo),Dertlinin Inleyisi,Kaysilar Olgunlastigi Zaman(hikaye)

Yugoslavya Türkleri Edebiyati

Nimetullah Hafiz:Gün Aydin,Ana Kucagi(siir)

Enver Tuzcu,Esat Bayram,Hasan Mercan

Irak Türkleri Edebiyati

Not:Bozlak,Irak Türklerine ait bir nazim seklidir.

Ata Terzibasi:Kerkük Hoyrat ve Manileri,

Mehmet Sadik, Salah Nevres