TANZİMAT GAZETESİ-LİSE EDEBİYAT KONU ANLATIMI-BİLGİMCE Eğitim ve Kültür Platformu

Türk- Avrupa iliskileri,Kanuni Sultan Süleyman döneminde, Fransa'ya yapilan Osmanli devletinin yardimi nedeniyle, Türk- Fransiz dostulugu baslamis ve Fransiz kültürünün yayilmasina zemin olusturmustur.

Osmanli devletinin Avrupalilasma yolunda attigi ilk önemli adim, 1839 yilinda Abdülmecit devrinde yapilan TANZIMAT FERMANI'DIR. Bu ferman Avrupadaki yeniliklerin Osmanliya girmesidir.

II-TANZIMAT EDEBIYATI KAYNAKLARI

Bilindigi üzre Fransiz Edebiyati'nin etkisi ki 18.yy Fransiz uygarliginin Ispanya, Italya ve Ingiltere'yi etkisi altina alan evrensel bir düzeye varmis olmasidir ki bu dönemde basta Amerika olmak üzre pek çok ülke bilim ve felsefi yönden edebi akimlarin etkisinde kalmistir. Bizimde bu akimdan etkilenmemiz kaçinilmazdi. Bunun yani sira Fatih in Italyan ressami Bellini 'ye resmini yaptirmasi,Katip Çelebi'nin ? Cihan-nüma?si, 17. yy dan sonra Avrupaya giden Çelebi Mehmet'in ?Paris Sefaretnamesi?gibi eserler Avrupa kültürünü bize getirmistir.

III- TANZIMAT ÖNCESI VE TANZIMAT NESRINE GENEL BIR BAKIS

Genel olarak edebiyatimiza baktigimizda düz yaziyi 3 kisima ayirabiliriz:

a)Divan edebiyatinda açik ve edebi nesir ile yazilan eserler: Süslü nesir ile divan siiri arasinda paralellik vardir. Amaç ustalik ve hünerini göstermektir. Arapça ve Farsça tamlamalarla doludur. Seciler agirliklidir.

b) Halk edebiyatinda yazilan eserler: süsten, söz sanatlarindan uzaktir. Bu dönemdeki tasavvufi eserler, halk hikayeleri, kur'an tevsirleri, menakipnameler, halk hikayeleri vb nitelikteki eserlerhalka bir seyler ögretme amaci güderek, sade bir dil ile ögretici nitelikte yazilmistir.

c) Tanzimat edebiyatinda yazilan eserler: Edebiimizda gerçek nesir Tanzimatla baslar. Gazete ile birlikte batili pek çok yeni nesir türü edebiyatimiza girer. Bu dönem fikri ön plana çikaran kisa ve öz cümleler kullanilmistir.artik seciler atilmis, kisa cümleler kullanilmis, dogrudan konuya girilmis, ilk defa noktalama isaretleri kullanilmistir.

IV-TANZIMAT EDEBIYATI

Tanzimat Fermani ile siyaset, idare, ve egitim alanlarinda Bati uygarligina resmen katildiktan sonra Bati'yi örnek edinen Avrupai Türk Edebiyatinin 1. dönemidir. Tanzimat Edebiyati, 1860'da Sinasi'nin Tercümal-i Ahval gazetesini çikarmakla baslar. Tanzimat Edebiyati, eski kuruluslarla, düsüncelerin karsisina tpolumsal ve siyasal düzenlemelerle çikar. Basimevlerinin gelismesi, gazeteciligin Bati'dan genis ölçüde esinlenmesi, güçlü edebiyatçilarin yetismesi, etkili bir kamoyu yaratir. Bati'ya yönünü dönen bu edebiyat ile toplum hayatimizin hizli degismesinde ve gelismesinde etkili akimlarin fikir dünyamiza katilmalari saglamistir. Özellikle Tanzimatile birlikte batidaki pek çok yeni nesir türleri( tiyatro, gazete, roman, çeviri vb.) edebiyatimiza girer. Düz yazinin gelismesinde gazeteciligin büyük payi vardir. Tanzimatile edebiyatimiza yeni bir dünya görüsü girer, bu dönem yazarlari, toplumcudur, dogrunun, iyinin pesindedir, edebiyatile ulusu yükseltmek, baskilari ortadan kaldirmak hedeflenirken kendilerini halka karsi sorumlu hissederler. Gesilmeye katki saglayacak batidaki yeni nesir türlerinin yani sira romantizm, realizm, naturalizm, sembolizm ve parnasizm gibi pek çok batili edebi akim edebi hayatimiza girmistir. Nesir ve nazimda konu alanlari genislemistir. Sade dil ile yazilirken bir önceki dönemde de islenen vatan, millet, hürriyet, halk sevgisi gibi konular bu dönemde de islenmistir.

B) TANZIMAT DÖNEMI NESRI

I- ILETISIMIN TARIHSEL GELISIMI

I.A) ANADOLU IMPARATORLUKLARINDA ILETISIM

Anadolu tarihsel süreçde pek çok imparatorluklarin hakimiyeti altina girmistir. Anadoludaki ilk iletisim biçimleri, yazinin gelismisligine paralel olarak daha çok tabletler ve yazitlarla gerçeklesmistir.bu yazitlarin içerigine baktigimizda ülkenin siyasal durumunun yilliklari ,krallikla ilgili eski olaylar, yönetim sinifi içindeki çekismeler, komsu ülkelerle olan yazismalar, yönetim, yasa ve kulrallari hakkinda bilgi içerdigini görüyoruz.

I.B) OSMANLI DEVLETINDE ILETISIM

Osmanlida iletisim devletin idari ve bürokratik kararlarinin hiyerarsik bir düzen içinde merkezden tasraya iletilmesi ihtiyacinin bir sonucu olarak resmi bir özellik tasir.fermanlar, kanunnameler, nizamnameler vb. Yazilar gerekli bürokratik yerlere ?menzil?sistemi agi ile iletiliyordu.iletisim, kosucu, ulak, çapar, tatar isimleri verilen özel olarak yetistirilmis mesaj tasiyicilar tarafindan yapilirdi.yollarda bu tasiyicilar için at tutulurdu. Bu süreç II.Mahmut dönemine kadar devlet ile halk arasindaki iletisim, devletin halka duyurulari telleklarla halka iletilirdi.bir de iletsimin resmi olm ayan kismi vardi. Edebiyat ürünleri de Osmanlida iletsim vasitasi olmustur. Asik tarzi sözlü siir gelenegi, halkin haberlesme araci haline gelmistir. Köy köy kasaba kasaba dolasarak bulunduklari yerdeki olaylari bir sonraki durakta anlatarak halkin kitle iletisim araci görevini üstlenmislerdir.

I.C) MODERN ANLAMDA ILETISIM

Osmanlida ilk gazete, 1796 da Istanbul'daki Fransizlara Fransadaki yasama dair bilgi vermek amaciyla ?Gazette Française de Constantinople? adinda 15 günde bir yayinlanan gazete çikarilmistir.bunun akabinde bir kaç tane daha Fransiz gazetesi çikarilmis Fransiz menfaatlerini gözeten bu gazetelerden bir kismi kapatilmistir. Bir kismi da önemini yitirince kendiliginden kapanmistir. Ilk Türk gazetesi, 11- kasim- 1831 de Takvim-i Vekayi haftada bir defa yayinlanmak üzre resmi olarak kurulmustur.

II-TANZIMAT GAZETECILIGI

Bu dönemde edebiyatimiza giren yeni türlerin içinde digerlerine nazaran gazeteciligin önemi büyüktür. Çünkü; makale, fikra, haber, röportaj, sohbet, mülakat, ani, gezi,siir, inceleme vb. Pek çok türün gelismesinde ve yayginlasmasinda gazetenin payi büyüktür. Ahmet Hamdi Tanpinar'in ifade ettigi üzre ?bu devirde gazete hemen tüm yeniligi idare eder.? (www.meb.gov.tr-13.10.07)Gazete, her gün bir toplumdan, bir sorun üzerinde fikir ve görüse sahip ikinci bir toplum çikarabilecek kudrette bir çözümleme ve birlestirme organidir. Gazetenin diger toplumlara göre bizde farkli bir yere sahiptir. Tanpinar'in da dedigi gibi ?hiçbir yerde gazete bizdeki role benzer bir rol oynamamistir. (...) bütün isaretler ondan gelir. Kalabalik onun etrafinda kurulur. Okumayi o yazar. Mekteplerin uzak bir gelecek için hazirladigi ocagi o tutusturur.?(www.meb.gov.tr-13.10.07).

Gazete sayfalari her gün milyonlarca kisinin beraber toplanip beraber düsündükleri, konustuklari bir toplanti meydani gibidir.

Demokratik toplumlarin hayatinda en önemli rolü fikirler oynamaktadir.Fikir özgürlügününün oldugu her yerde kisiler, çesitli olanak ve araçlardan faydalanarak fikirlerini savunmak isterler. Iste bu araçlarin en önemlisi ve etkilisi gazetedir. Gazete: dünyadaki bütün olup biten olaylari günü gününe halka bildiren, haberleri kendi görüsü ile yorumlayan, ufkumuzu her türlü bilgiler vererek genisleten düsüncelerimizi aydinliga götüren basilmis kagitlar toplulugudur. Tanzimat gazeteciligi ise, halkin görüsünün yani sira edebiyati da degistirir. Bu gazeteleri okuyanlar, batidaki yeni dünya görüsü ile karsilasirlar.özellikle dergilerin çikisi gazetelerden sonra geldigi için edebiyatla ilgili ilk yazilar gazetelerde yaynlanir.

C) TANZIMAT DÖNEMINDE ÇIKARILAN GAZETELER

I-TAKVIM-I VEKÂYI ( 1831)

Toplumlarda gazetenin iki önemli görevi vardir. Iktidarin bildirdiklerini halka iletmek ve halki siyasi güncel olaylar hakkinda bilgilendirmek. 1826 yilinda Yeniçeri Ocagini kaldiran ve devlet yönetiminde reform hareketlerine girisen II. Mahmut'un bu gelismelere paralel olarak 1831 de Takvim-i Vekayinin Osmanlica ilk resmi gazete sifati ile çikmasi tesadüf olamaz. 1830 yillar II.Mahmut'un iktidari merkezlestirmeyi amaçladigi bir dönemdir. Padisah, reformlarinin gerçeklesmesinde siyasi basin gücünün farkindadir. Yurt içinde kamoyu olusturmayi hedefledigi kadar imparatorluktaki reform ve degisileri bati dünyasina duyurma arzusu içinde Arapça, Ermenice,Farsça, Fransizca, ve Rumca baskilarida yayimlanmistir. Ayrica Misir 'da Kavalali Mehmet Ali Pasa'nin tesebbüsü ile 1831 de Takvim-i Misriyye yayimlanmistir. Osmanli Devletine karsi etkin bir propaganda araci olarak kullanilmistir. Takvim-i Vakayi haftalik olarak yayinlanan bir gazetedir. Resmi ilanlarin yani sira iç ve dis gelismelere iliskin haberler yer almaktaydi. Resmi bir gazete olmasindan dolayi makale içerikleri devletin görüsleri dogrultusundaydi. 1860'tan sonra sadece resmi duyurular ve kabul edilen yasa metinleri yayinlanir oldu. II.Abdülhamit devrinin büyük bir kisminda yayinlanmasina karsin, 1878 yilindan 1891 yilina kadar yayinlanmadi. 1892 de yeniden yayin hayati durdu. 1908 de Jön Türk Ihtilali sirasinda yeniden yayinlandi. Türkiye Cumhuriyeti döneminde onun yerini Resmi Gazete almistir.

II-CERIDE-I HAVADIS( 1840)

Ceride-I Havadis, Türk basin tarihinin ilk özel türkçe gazetesi olarak kabul edilir ancak devletten yardim almasi yari resmi bir yapi dogurmustur. William Churchill adinda bir ingiliz tarafindan 1840 yilinda çikarilmaya baslanmistir. sadece haber içerikli olan gazete ilk yayinlandigi günlerde hiç ilgi görmemis, ilk üç sayi bedava dagitilmistir. gazete haftalik olarak çikarilmaya baslanmis ardindan on günde bir çikarilmasi kararlastirilmistir. ardindan William Churchill siyasi nüfuz kullanarak devletten ayda 2500 kurusluk yardim almayi basarmistir. gazetede, dis ülkelerden muhabirleri vasitasiyla dis haberlere yer verilmistir. bu özelligi nedeniyle gazete seçkin zümre tarafindan takip edilmistir. gazeteye iskenderiye?den haber gönderen bir muhabir türk basin tarihinin ilk muhabiri sayilmaktadir. Gazetenin diger bir özelligi ilanlara yer vermesidir. ilk ölüm ilanlari bu gazetede yer almistir. 1854 Kirim savasina, gazete savas muhabirlerini göndermistir, gazete 1864 yilinda 1212 sayiyi geride birakarak kapanmistir.

III- TERCÜMAN-I AHVAL(1860)

Tercüman-i Ahvâl, Istanbul'da 1860-1866 arasinda yayimlanan ilk özel Türkçe gazetedir. Bu gazete hem gazetecilik hem de edebiyat yönünden tam bir dönüm noktasi olmustur. Sosyal ve siyasal olaylarin yogunluk arzettigi halk tarafindan merak ve heyecanla izlenen olaylar bu gazetede yayinlanmistir.Bir övgü gazetesi degil , düsünceve tartisma gazetesi olmus,fertlerin düsünce ve kanatlarini açiga vurulmasina katki saglamis, imtiyazli bas yazi gelenegi ilk bu gazetede baslamis, tefrika ve tartismalar, haberi ön plana çikaran arastirmalar, egitim sisteminin aksakliklari ve siyasi elastiri örnekleri yine ilk bu gazetede yer almistir 22 Ekim 1860'ta Agah Efendi tarafindan çikarildi. Önceleri pazar günleri çikan gazete 22 Nisan 1861'deki 25. sayisiyla birlikte haftada üç gün yayimlanmaya basladi. Gazete zamanla Ceride-i Havadis gazetesiyle rekabet edebilmek için yayinini bes güne çikardi. Bahçekapi'da bir matbaada basilan gazete, matbaanin altindaki bir tütüncü dükkanindan satiliyordu.

Sinasi, Ahmed Vefik Pasa, Ziya Pasa, Refik Bey'in sik sik bu gazetede yazilari yer aldi. Bu yazilarda Osmanli toplumunun geri kalma nedenleri ve ülkede olup bitenler tartisiliyordu.Ayrica edebi eserlerin de yayimlandigi gazetede, batili anlamda ilk Türkçe oyun olan Sinasi'nin Sair Evlenmesi de (1860) dizi olarak yayinlamisti.

Gazete, Ziya Pasa'nin kaleme aldigi sanilan ve egitim sistemine sert elestirilerde bulunan bir yazi yüzünden Mayis 1861'de iki hafta süreyle kapatildi. Bu olay Türk basininda yayin durdurmanin ilk örnegi oldu. 792 sayi yayimlanan Tercüman-i Ahval 11 Mart 1866'da yayinina son verdi.

NOT: Mukaddemesi ilk makale özelligi tasir.

IV- TASVIR-I EFKÂR( 1862)

Tercüman-i Ahvalin açtigi yolda çok emek ve titizlikle yayin hayatina giren, daha ileri bir adam atan (Tasvir-i Efkar) olmustur. Sinasi?nin kalemiyle özgürlük düsüncesini yaymasi bakimindan bu gazetenin Türk basin tarihinde çok önemli bir yeri vardir. O dönemin en özlü ve kültürlü yazilari onun kaleminden çikmistir.

Ilk sayidaki giris bölümünde gazetenin amacinin haber ulastirmak, halkin kendi yaralari düsünmeyi, kendi sorunlari üzerinde durmayi, ögretmek oldugu belirtilmis bulunmaktadir. padisahin tahta çikis ve dogum günlerinde övgüler koymayi reddeden Sinasi parlamenter sistemi savunmus, bu konuyla ilgili olarak Avrupa Basinindan çeviriler yayinlanmistir.

Sinasi?ye göre gazete bilimin ve egitimin gelismesi sorunlari ele alacak ve halkin anlayacagi dille yayinlanacaktir. bu amaçla yayin ve egitimle ilgili haberlere önem vermis, hatta bunlarla ilgili ilanlari parasiz basmistir.Tasvir-i Efkar haftada iki gün çikiyordu. Gazete iç ve dis haberler için ayri ayri sütunlar ayirmis ve bunlar ??Havadis-i Dahiliye ve ??Havadis-i Hariciye?? diye süslü basliklarla verilmistir. Sinasi, kamuoyu, düsünce özgürlügü gibi konularda uyarici basyazilar yaziyordu.

.Gazeteyi üç yila yakin bir süre Sinasi çikardi.O siralarda bir arkadasinin tutuklanmasindan tedirgin olan Sinasi,1865 Ilk baharinda Paris?e kaçti.Fazil Mustafa Pasanin kendisini bu yolda desteklemis oldugu öne sürülür.

Sinasi?nin ayrilisindan sonra gazetenin basina Namik Kemalin geçtigini görüyoruz. Sinasi?nin etkisi altinda kalan Namik Kemal daha 25 yasinda iken basyazi yazmaya basladi. Yazilarinda özgürlük konularina deginiyor ve aydin çevrelerde genis yankilar uyandiriyordu. 1867de çikan ??Sark mesalesi ?? baslikli bir yazi dizisi üzerine Namik Kemal in gazeteciligi yasak degildi. Bunun üzerine Namik Kemal de Avrupa ya kaçti ve gazetenin yönetimi Recaizade Mahmut Ekrem'e kaldi. . Tasvir-i Efkar 835 sayi yayinlanmistir.Tasviri Efkarin egitim ve edebiyat alanlarinda yepyeni bir yaklasim olusturdugu da kabul edilir. Halk dilini ön plana çikarmasi, sade anlatim ve keskin fikirli stili, gazetesine izin için yaptigi basvurusundaki olabildigince Türkçe anlatim ilgisine sadik kaldigini gösterir. Okuyucu mektuplarina ve fikirlerine sütunlarini açmistir. Arap harfleriyle dizgiyi kolaylastirmak için dizgi kasasindaki harf sayisini 112 ye indirmistir.

V-AYINE-I VATAN (1866)

Ayine-i Vatan,Egribozlu Mehmed Arif Bey?in gazetesi 1866?da çikmistir.Ilk resimli gazetedir. Kapatildiktan sonra Istanbul adiyla yeniden çikmistir.

VI- MUHBIR GAZETESI (1866)

Kurucusu Ali Suavi?dir..Hükümeti sert bir dille elestirdigindinden gazete kapanmistir. Yurt disinda çikan bu muhalif basinin ekseriyeti Türkçe olmakla birlikte; Fransizca, Arapça, Almanca, Ingilizce ve hatta Ibranice olarak yayin yapiyordu. Bu gazetelerin en eskisi, Ali Süavi?nin Avrupa?ya kaçmasindan sonra Londra?da yayinlamaya basladigi Muhbir?dir. Fransizca ve Ingilizce ekler de veren Muhbir, Mustafa Fazil Pasanin maddi destegiyle 1867-1868 yillarinda 50 sayi kadar yayinlandi. Muhbir?den sonra Yeni Osmanlilarin yayin organi olan Hürriyet, Ziya Pasa ve Namik Kemal tarafindan 1868-1869 yillarinda Londra?da seksen dokuz sayi çikarildi. Ali Süavi?nin, Sadrazam Ali Pasa hakkindaki bir yazisi üzerine, Ingiltere adliyesi tarafindan takibata ugrayinca, 1870 yilinda Cenevre?de Ziya Pasa tarafindan on bir sayi olarak çikarildi. Altmis üçüncü sayidan itibaren Namik Kemal gazeteden ayrildi ve 1869?da yurda döndü. Ziya Pasa ise 1871?de döndü. Ali Süavi, Mustafa Fazil Pasanin verdigi para ile Paris?te Ulum adli bir gazete çikarmaya basladi. Inkilap fikirlerini yayan ilk gazetedir

VII-TERAKKI GAZETESI (1868)

Terakki, 1868?de Ali Rasid ve Filip Efendi?lerin çikarttigi gazetenin bir hususiyeti haftada bir kadinlara mahsus bir gazete çikarmasidir. Yine haftalik mizah nüshasi da vardir.

VIII-MÜMEYYIZ GAZETESI (1869)

Mümeyyiz,1869?da çikan gazetenin sahibi Sitki Efendi?dir. En büyük meziyeti çocuklar ait bir nüshasinin olmasidir.hafta içi 5 gün yayimlanan bir gazete idi. Ilk sayisi Çarsamba?ya denk düsmesine ragmen geri kalan baskilari gazetenin Cuma günkü baskilarinin yaninda ve ayni ismi, Mümeyyiz ismini tasiyan, yaninda ise ?çocuklar için gazetedir? yazisi bulunan bir ilave olarak Mümeyyiz, dönemin Süpyan Mektepleri?nde (ilkokul) verilen egitime ek olarak çocuklara, daha çagdas daha Batili egitimle destek vermeyi ve bu yolla uzun vadede de olsa Türk toplumunun daha egitimli ve daha çagdas bir konuma gelmesi hatta Batili ülkelere karsi yitirdigi eski itibarini ve gücünü yakalamasi için çözüm üretmeyi hedeflemisti.

IX-IBRET GAZETESI (1870)

1870 yilinda yayin hayati baslayan gazetenin adi iki yillik çalkantili bir dönem geçirdikten sonra Ahmet Mithat Efendi tarafindan ?kiralanir? ve 1872?den baslayarak Namik Kemal, Ebüzziya Tevfik gibi ünlü adlarin bulundugu kadrosuyla çikmaya baslar. Basyazari Namik Kemal?dir. Özellikle Namik Kemal?in yazilari nedeniyle ilgi gören gazete, yine Namik kemal yüzünden 1873?de kapatilir. Sebebi de yazarin ?Vatan Yahut Silistire? adli oyunudur. Oyunu begenen ve tezahüratlarla Ibret gazetesi önünde toplanan halkin heyecani Osmanyi Sarayini ayaga kaldirinca gazete 1873 yili Nisan ayinda kapatilir. Ebüzziye Tevfik ile Ahmet Mithat Efendi Rodos adasina gönderilir. Gazete ancak 132 sayi yayinlanabilmistir. Namik Kemal bu gazetede, özgürlükçü fikirleri savunmus, basinin islevlerini ve önemini vurgulamistir.

X-MUSAVVER GAZETESI (1872)

Musavver,1872?de çikti. En önemli özelligi tercümelere yer vermesi ve Fotografli olarak yayimlanan ilk gazete olmasidir.

XI-TERCÜMAN-I HAKIKAT( 1878)

II. Abdülhamid döneminde yayimlanan en önemli gazete,1878?de çikmaya baslayan Tercüman-i Hakikat Gazetesi, Ahmed Mithad Efendinin basarili kalemi ile ve hükumeti tenkid etmeyen büyüklere santaj, sansasyon özelliginde olmayan ciddi haberciligiyle bu devrin en uzun ömürlü ve itibarli gazetesi oldu. Daha sonraki senelerde Ahmet Midhat Efendinin damadi Muallim Naci?nin idare ettigi bir edebi ilave verdi. Bu son derece ciddi ve terbiyevi bir edebiyat mecmuasiydi. Çocuklar için haftalik ilaveler verdi. Bu gazetede telif romanlar tefrika edildigi gibi, bati klasikleri de veriliyordu. Midhat Efendi bu arada 150?den fazla roman ve ilmi kitap yayinladi. Kitaplar, çekici ve akilci bir üsluba sahib oldugundan, okutucu ve ögreticiydi. On dört ciltlik Avrupa Tarihi, üç ciltlik Dünya Tarihi serileri, o devirde halk tarafindan merakla okundu.

Ayrica, Tercüman-i Hakikat gazetesi tarafindan açilan yardim kampanyasi Osmanli hükûmetinin yaptigi yardimlarin paralelinde olarak, Istanbul?da yayimlanan ve Ertugrul?un battigini ilk kez Bahriye bakani da dahil kamuoyuna duyuran Tercüman-i Hakikat gazetesi tarafindan da sehit ailelerine ve yetimlerine yardim toplanmaya baslanmisti. Bu gazete gericilige ve tutuculuga savas açmistir. Daha sonralari Agaoglu Ahmet?inde sert yazilar yazdigi gazete , devamli suretle ittihatçilarla yapilan tartismalarin yayin araci olmustur. Balkan Harbi?nden sonra Ahmet Mithat?in ölümü üzerine gazete Cumhuriyet?in ilk yillarina kadar yayinlarini sürdütmüs daha sonra kapanmistir.

XII-MIZAN GAZETESI (1886)

Mizan Gazetesi : 21 Agustos 1886?da haftalik mizan gazetesi çikarilmistir. bu gazeteyi Mizanci Murat adiyla anilan Murat bey çikarmistir. Gazetede iç ve dis politika konularina , ekonomi egitim , maliye ile ilgili çesili problemlerin çözümüne yer verilmistir.Mizan Gazetesi 1897?de kapatilmistir.

Not: tasvir-i Efkar, Tercüman-i Hakikat, Mizan gazeteleri halkin okuma aliskanliginin artmasinda etkili olmuslardir.

XIII-IKDAM GAZETESI (1894)

Ahmet Cevdet tarafindan Istanbul?da çikarilan günlük gazete. Yazarlari Bâbanzade Ismail Hakki, Abdullah Zühtü, Ahmet Rasim idi. 24 Temmuz günü Hüseyin Cahit?te onlara katilmistir. Abdülhamid döneminde birkaç defa kapatilmistir. Ahmed Cevdet (Oran) kurdugu bu gazeteyi ?siyasi Türk Gazetesi? olarak nitelemistir

Sonuç olarak baktigimizda, Tanzimat ile birlikte Bati ya ait pek çok edebi tür edebiyatimiza basariyla uyarlanmistir. Günümüzdeki yayinlanan pek çok yayin çesidinin temelleri bu dönemde atilmistir. Yukarida belirtilen gazetenin disinda pek çok gazete bu dönemde yayinlanmis halki bilgilendirme görevini basariyla yapmistir. Bu dönemde dikkat çeken bir baska önemli konu 1860 ta Türk basininin devlet ve hükümete karsi tavir almasi,diger dillerde yayinlanan gazetelerinde devletin birlik ve bütünlügünü bozucu yayinlar yapmasi üzerine devlet bazi tedbirler almistir.1864 te Matbuat Nizamnamesi düzenlenmistir. Nizamname ile daha önce kurulmus olan Babiali Tercüme odasi, Matbuat müdürlügü gibi kurumlara yeni görevler veriliyordu. Bunlar; siyasi nitelikteki yayinlara ruhsat vermek, yayinlarin içerigini kontrol etmek, gazetelere verilecek resmi ilanlari düzenlemek, Avrupa'da ülke aleyhi yayinlar yapan mecmualarin ülke içine girmesine engel olmak,aykiri davrananlara para ve hapis cezasi uygulamak. Böylece devlet basta padisah ve diger mensuplarini koruma altina almis oluyordu. Bu durum 1909 a kadar devam etmistir.

KAYNAKÇA

AKYÜZ,Kenan; Vatan yahit Silistre, meb,Ist.1969

AKYÜZ, Kenan; Bati Tesirinde Türk Siir Antolojiisi, Ist. 1986

AKYÜZ, Kenan; Finten, Türkoloji dergisi, 1964,

AKYÜZ, Kenan; Modern Türk Edebiyatinin Ana Çizgileri, Ist. 2001

BANARLI, Nihad Sami; Namik Kemal ve Türk Osmanli Milliyetçiligi,Ist. 1947.

BANARLI, Nihad Sami;Resimli Türk edebiyati Tarihi Ist. !971

INUGUR, M.Nuri; Türk Basininda Iz Birkanlar,

KAPLAN Mehmet; Siir Tahlilleri I, Ist. 1954

KUDRET ,Cevdet; Sair Evlenmesi, ist, 1959

KOLOGLU, Orhan; Basin Tarihi,

TANPINAR, Ahmet Hamdi; 19. Asir Türk edebiyati Tarihi, 1.cilt