ÖZKÜTLE VE AĞIRLIK FİZİK KONU ANLATIMLARI- BİLGİMCE Eğitim ve Kültür Platformu
 

ÖZKÜTLE VE AĞIRLIK

 

Bir cismin birim hacminin kütlesine özkütle denir. Maddenin miktarına bağlı değildir. Sıcaklık veya basınç arttığında ya da azaldığında hacim değiştiğinden özkütle de değişir.

                   d = Yoğunluk- özkütle m= kütle, V = hacim, d = m / v  = g / cm3 

                                                                                                                                     

Soru: Bir cismin özkütlesi 4 gr/cm3  ise bu cismin özkütlesi kaç kg/m3’tür?
            
          d =m/v          =4 gr x10-3/ 10-6             d = 4x10-3 / 10-6         d =4.103 kg / m3

                             

 NOT: Bir cismin kütlesi attırıldığında hacmi de artar.

Soru: Bir cismin özkütlesi 3 gr/cm3’tür. Kütlesi 9 gr, hacmi 3 cm3 olan bu cismin kütlesini 2800 grama çıkarttığımızda;
a) Hacmi = ?                    özkütle değişmeyeceğinden
b) Özkütlesi = ?                          d =             3 =                          V=933,3   cm3

                                                                                    

          Bazı cisimlerin özkütleleri

Katı(gr/cm3)    

Sıvı(gr/cm3)

Gaz(gr/cm3)

 Platin–21,4

Su–1

Hava -1,29x10–3  

Altın–19,3

Civa–13,6

CO2 – 1,98X10–3

Kurşun–11,3

Yağ–0,9

O2 – 1,43X10–3

Demir–7,8

Alkol–0,789

 

Buz–0,9

 

 

Tahta–0,5   

H2SO4–1,83

 

          

                                                                                                             Sıcak hava< Soğuk hava

          

          
          
          

  
         
 
dsoguk su  >  dsıcak su

 Homojen karışımların özkütleleri:

                                                           
1 ve 2.kaptaki sıvılar 3.kapta homojen karışım yapılsın.
mT =m1.m2      
VT = V+2V =3V
VT.dK = V1d1+V2d2
3VdK=V1d+2V3d      

 3dK =d+6d            dK =7 / 3 d      

d1<dK<d2
 

 

 

                
Soru: Özkütlesi 2 gr/cm3 olan sıvıda 40 cm3, özkütlesi 4 gr/cm3 olan sıvıdan da 40 cm3 alı-
narak homojen karışım yapılıyor.

a)Toplam hacim?         V1+V2      a) VT =40+40 =80 cm3
b)Toplam kütle?                            b) mT= ?                                      mT =m1+m2
c)Karışımın özkütlesi?                       m1= ?      40.2 =80 gr                   = 80+160
                                                           m2= ?      40.4 =160 gr                 = 240g
             c)mT=m1+m2
                      VTdK =V1d1+V2d2         80dK =240    dK=3 gr/cm3

 

 Karışıma giren maddelerin hacimleri eşitse:

        
               V1 = V2 = V        dK  =

 Karışıma giren maddelerin kütleleri eşitse:

             
 m1 = m2 = m        dK =
 
Soru: Özkütlesi 3 gr/cm3 olan sıvı ile özkütlesi 5 gr/cm3 olan sıvı eşit hacimden karıştırıldıklarında özkütle – zaman grafiğini çiziniz.

a) V1 = V2                       

b) Eşit kütlede karışım yapılırsa;

dk = ?
                                                                                        
  a) V1 = V2                        dK =     = 2.3.5      dK =(3+5) / 2   = 4                                                  
     
        b) dK = =     = 3,75 gr/cm3
                                                   
                                             
                                             

ÖZKÜTLE d =

                                 

 
tan µ =

tan µ = d = 
                                                                             
            

 Katıların özkütlesi:

 
 d =  

Sıvıların özkütlesi:

  MT = m1 + m2          dKVT = d1V1 + d1V2

 1- V1 = V2            dK =  Karışıma giren maddeler eşit hacimde iseler.
   
 2- m1 = m2       dK =  Karışıma giren maddeler eşit kütlede iseler.
 

Gazların özkütlesi:

   d =               m: Atom sayısı = mol sayısı = n

 Pv = n.R.T          Paran Varsa  = Ne RahaT              V : Gazın hacmi

                                  
 P:basınç               *Not: Katı,sıvı ve gazların sıcaklıkları artırıldığında kütleleri sabit,
 V:hacim                          hacimleri büyür. Özkütleleri ise azalır. 
 n:mol sayısı
 R:sabit
 T:sıcaklık

 

ÖRNEK  SORULAR

 

1.  2 gr/cm3 özkütleli A maddesinden 20 cm3 , 1,2 gr/cm3 özkütleli B maddesinden 80 cm3 karıştırılırsa oluşan karışımın özkütlesi kaç gr/cm3 olur?
Cevap:

 

 

2. Özkütlesi 2 gr/cm3 olan ve suda erimeyen katı maddeden yapılmış 10 özdeş bilye, içinde 50 cm3 su bulunan bölmeli bir kaba konulduğunda, suyun düzeyi 80cm3 çizgisine kadar yükseliyor. Bilyelerden bir tanesinin kütlesi kaç gramdır?
Cevap:

 

 

3. Suyun yoğunluğu 1 gr/cm3 , alkolün yoğunluğu 0,8 gr/cm3 olduğuna göre;
Su ve alkolden eşit hacimler alınarak yapılan bir karışımın yoğunluğu nedir?
Su ve alkolden eşit kütleler  alınarak yapılan bir karışımın yoğunluğu nedir?
Cevap:
a)

 

b)

 

 

SORULAR

7. Özkütlenin tanımını ve formülünü yazınız.

 

8. Özkütlesi 2 gr/cm3 olan ve suda erimeyen katı maddeden yapılmış 10 özdeş bilye 40 cm3 su bulunan bölmeli bir kaba konulduğunda, suyun düzeyi 70 cm3 çizgisine kadar yükseliyor. Bilyelerden bir tanesinin kütlesi kaç gramdır?