FOTOSENTEZ
? Fotosentez için;
Isik,klorofil,CO2,H2O ve Enzimler gereklidir.
ISIK:
Fotosentezde kullanilan isigin;
1. Siddeti
2. Kalitesi(dalga boyu)
3. Tatbik süresi önemlidir.
1.Isik Siddeti:
2.Kalitesi (Dalga Boyu) :
? Isik yapraklardaki gözeneklerin açilmasina yardim etki ederek;
a) Yapraga daha fazla CO2 gitmesini saglar
b) Yapragi isitir ve terlemeyi arttirmak suretiyle fotosentezi etkiler.
KLOROFIL:
C.H.O.N.Mg yapilidir.(N azot dengesi ile yakindan ilgilidir-Mg yesil rengi verir)
? Sentezlenebilmesi için;
a)Gen: Anne ve babasindan gen alacak
b)Isik: Günes isiginda yetisecek
c)Bitkinin topraktan Fe almasi gerekir.(Katalitik etki yapar) Fe klorofilin yapisina katilmaz.
? Klorofil elektron kaynagidir.Elektron alir ve verir.
? Klorofil canli sistemlerde bir katalizör gibi görev yapar.
? Klorofil rezonans özelligi gösterir.(Çifte baglarin yer degistirmesi) Bu sayede e- transferinde rol oynar.
? Klorofil floresans özelligi gösterir.
? Klorofil-a yüksek spektrumlu isik(kirmizi) ile aktiflesirken klorofil-b düsük spektrumlu isik(mor) ile aktiflesir.
Örn: Fotosentez sirasinda asagidakilerden hangileri tüketilmez.
1.CO2 2.H2O 3.Enzim 4.Klorofil 5.Madensel Tuzlar
Cevap: 3 ve 4
Kloroplast Ve Mitokontrinin Yapisi,Özellikleri,Farklari:
KLOROPLAST MITOKONTRI
? Oksijenin üretildigi tek organel.
? Suyun fotolizinin yapildigi tek organel.
? Hiçbir organik bilesik harcamadan ATP üretilir.
? Ürettigi ATP yi sadece kendi içinde kullanir. ? Oksijenin tüketildigi tek organel.
? Organik bilesik tüketilerek ATP üretir.
Ortak özellikleri;
? Çift birim zarlidirlar.
? Kendine özgü DNA,RNA,Ribozomlari var.
? Çogalabilirler.
? Protein sentezi yapilir.
? Elektron tasima sitemleri vardir.
? Bu sayede ATP üretirler.
Bitkilerde Önemli Rxnlar:
FOTOSENTEZ REAKSIYONLARI:
1.Isikli Evre Rxnlari:
a)Devirli Fotofosforilasyon:
? Klorofilin günes isigini sogurmasi ile birlikte firlayan elektronlarin ETS elemanlari yardimi ile klorofile geri dönmesi ve bu sirada ATP üretilmesi olayidir.
? Elektron kaynagi klorofildir.
? Kloroplastlarin granalarinda gerçeklesir.
? ETS elemanlari elektron tutus düzeylerine göre siralanmistir.(Ferrodoksin<Plastokinon<Sitokromlar)
? Yüksek enerjili elektronu düsük elektron tutuslu ETS elemani,düsük enerjili elektronu yüksek elektron tutuslu ETS elemani tutar.
? Yükseltgenme elektron verme,indirgenme elektron alma demektir.
Soru:Devirli fotofosforilasyon sirasinda gerçeklesen asagidaki olaylari siraya koyunuz.
1.Sitokromlarin indirgenmesi
2.Ferrodoksinin yükseltgenmesi
3.Klorofilin indirgenmesi
Cevap:2,1,3
Soru:Devirli fotofosforilasyon olayi tamamlandigi zaman;
1.ETS elemanlarinin sayisi
2.Klorofildeki elektronlarin sayisi
3.ADP miktari
4.ATP miktari
nasil degisir?
Cevap: 1 ve 2 degismez, 3 azalir, 4 artar
b)Devirsiz Fotofosforilasyon:
? NADP:Koenzim yapili bir hidrojen tutucudur.
? Fotosentezde kullanilan su;
1.Hidrojen kaynagi
2.Klorofil b (PS-II) elektron kaynagi
3.O2 kaynagidir.
? Üretilenler; 1 mol ATP, 2 mol NADPH2, O2
? Isikli evre rxnlarinin amaci ATP ve NADPH2 molekül çiftini üretmektir.
2.Karanlik Evre Rxnlari:
? Karanlik evre rxnlari enzimatik ve sicaga duyarli rxnlar dir.
? Kloroplastlarin stromalarinda gerçeklesir.
? Ortamda her zaman hazir olarak bulunan seker 5 karbonlu ribiloz fosfattir.
? CO2 di yapiya alan organik bilesik 5 karbonlu ribiloz difosfattir.
? Karanlik evre rxnlarinda kilit görevi yapan ara ürün PGA? dir.Eger fotosentezin son ürünü glikoz degilse rxn PGA? dan itibaren biraz farklilasarak yürür.
? Bitkinin ihtiyacina ve çesidine göre glikoz,aminoasit,yag asidi,vitamin gibi çesitli maddeler üretilebilir.
Genel olarak fotosentez;
Fotosentezin Yapildigi Yerler:
1. Palizat Parankimasi
2. Sünger Parankimasi
3. Stoma hücreleri
? Epidermis hücrelerinde fotosentez yapilmaz
Fotosenteze Etki Eden Çevresel Faktörler:
a)CO2 yogunlugu:
? CO2 ya suda erir yada H2CO3 ve onun tuzlarina dönüsür.
? Bitkilerde pH geceleyin 5,gündüz ise 7 civaridir.
b)Isik siddeti:
c)Sicaklik:
d)H20
e)Bazi kimyasal bilesikler ve mineral tuzlar
f)O2 yogunlugu:Etkili degil
Fotosenteze Etki Eden Iç Faktörler:
1. Klorofil ve kloroplast miktari
2. Enzimlerin etkinligi
3. Fotosentez ürünlerinin birikimi
4. Stomalarin sayisi büyüklügü ve dagilisi
5. Kütikula tabakasinin kalinligi
6. Yaprak yüzeyinin genisligi
7. Kök sisteminin yapisi ve dagilisi
Bakterilerde fotosentez:
? Prokaryot hücrelidirler.
? Yesil ve mavi alglerde bu gruba dahildir.
? Kloroplastlari yoktur.Klorofil pigmenti sitoplazmada bulunur.
? Oksijen açiga çikmaz
? Kullanilan hidrojenin kaynagina göre yan ürünler degisebilir.
? Hidrojen sülfür kullanilirsa kükürt olusur ve organik madde sentezlenir.
? Hidrojen kullanilirsa su olusur ve organik madde sentezlenir
Kemosentez:
? Çesitli mikroorganizmalarin inorganik maddeleri okside edip,açiga çikan kimyasal enerji ile yapilan CO2 özümlemesine kemosentez denir.