EDEBIYAT VE GERÇEKLIK-LİSE EDEBİYAT KONU ANLATIMI-

Gerçeklik: nesnel olarak var olan her seydir.çevremiz, yasadiklarimiz, tanik oldugumuz olaylar, bütün maddi evren?.Bu duruma dogal gerçeklik denir.

Edebiyatta gerçeklik:

1. Edebiyat eserindeki içerigin gerçeklikle bagi vardir. Eseri olusturan yazar ya da sair belli bir toplumsal gerçeklik içinde yasamaktadir ve eserinde gerçekligi söyle ya da böyle yansitir.

2. Edebiyat eseri, yazildiktan sonra da toplumsal gerçeklik içinde yer alir. Sonuçta o eseri okuyanlar belli bir toplumsal gerçeklik içinde bulunduguna göre eserin gerçeklikle bagi baska bir biçimde sürmektedir. Kisacasi yazmak da gerçeklikle iliski kurmanin bir yoludur.

    * Yazar içinde yasadigi gerçekten yola çikarak eserini olusturur. Ancak yasanan dogal gerçeklik oldugu gibi degil, edebiyatin kurallari içinde esere yansir. Yani sanatçi dogal gerçekligi konu olarak ele alip yeni bir gerçeklik içinde tekrar sekillendirir. KURGULAR. Buna edebi gerçeklik denir.
* Sanat; nesnel, gerçek dünyanin öznel tasarimidir. Bu durumda gerçeklikten yararlanmalari yönüyle, bilimle sanatin ayri olmadigini , yalnizca yöntemlerinin farkli oldugunu söyleyebiliriz.
* Edebiyat insana özgü özellikleri, kurmacanin dünyasinda dile getirir.
* Edebi metnin konusu; doga ile iliski halindeki en genis anlamiyla duyan, düsünen, tasarlayan, yasayan insandir. Dolayisiyla edebi metinlerde insanla ilgili her konu islenebilir.
* Bilim de sanat da ayni gerçeklikle ugrasir. Sanat , gerçekligi insana özgü özelliklerden hareketle degistirerek yeniden olusturur, bilim ise açiklar.
* Edebi metin yazilirken dönemin özelliklerinden ve o dönemdeki her türlü gerçeklikten yararlanilir. Ancak bu yararlanma, bilimin gerçeklikten yararlanmasindan farklidir.
* Sanat gerçekligi degistirip, dönüstürüp, yorumlayip, yeniden yaratir.
* Edebi metinlerde; dönemin ilmi, felsefi, teknik ve sosyal alandaki verileri, siyasi tartismalari kurmacanin olanaklariyla islenir.
* Gazete haberi, tibbi makale, sözlesme?.gibi metinler gerçekligi dogrudan dogruya ifade eder. Roman, öykü, siir gibi türler ise dogal gerçekligi edebi ögelerle birlestirerek KURMACA GERÇEKLIK haline getirir.
* Sanat eserleri de edebiyat eserleri gibi kurmacadir.

SANAT

   1. ISITSEL (FONETIK SANATLAR)

Müzik, edebiyat

   2. GÖRSEL (PLASTIK ) SANATLAR

Mimari, heykel, resim, hat

   3. DRAMATIK (RITMIK) SANATLAR

Tiyatro, dans, sinema, bale, opera