NOKTALAMA İŞARETLERİ VE ÖZELLİKLERİ İLE İLGİLİ KONU ANLATIM

            NOKTA:

            VİRGÜL:

Cümlede özneden sonra; “genellikle de uzun cümlelerde kullanılır.”

            Örn:

                        Eylül, buranın en güzel, en neşeli, en canlı ayıdır.

Bir düşünceyi kabul ya da reddetmek için kullanılan “EVET, HAYIR, YOK…” gibi sözcüklerden sonra:

            Örn:

-                Yok, ben bu işe karışmam.

-                Evet, senin dediğin doğruymuş.

Tamlama kurmuş görünüpü anlam kargaşası yaratan sözcükler arasına:

            Örn:

-                Küçük ağacın arkasına saklandı.

-                Küçük, ağacın arkasına saklandı.

Bağımlı sıralı cümleleri ayırmak için:

            Örn:

                        İki günde bir, sırtına bir giysi geçiriyor, Galata’daki yazıhaneye damlıyor, orada oturuyor, çevresindekilere sorular soruyor, hesapları tartışıyor, bir çeşit denetleyici görevi yapıyordu.

            İKİ NOKTA:

            NOKTALI VİRGÜL:

Bağımsız sıralı cümleler arasına:

            Örn:

                        At ölür meydan kalır; yiğit ölür şan kalır.

Birbirine bağlaçlarla (fakat, ancak, çünkü…) bağlanan cümlelerde bağlaçların önüne:

            Örn:

                        Sizi hep koruyacağım; çünkü bana çok gereklisiniz.

Virgülle ayrılmış farklı tür ya da takımları ayırmada.

            Örn:

                        Karadeniz kıyılarında en çok, çay, fandık, mısır; Akdeniz kıyılarında ise sebze, pamuk, ve narenciye üretimi yapılır.

            ÜÇ NOKTA:

Söylenmeyen, söylenmek istenmeyen sözcüklerin yerine:

            Örn:

                        Aramızda ona, … adını vermiştik.

            SIRA NOKTALAR:

Bir alıntıda alıntıya alınmamış sözcüklerin bulunduğunu göstermek için.

Herhangi bir nedenle yazılmak istenmeyen sözcüklerin bir bölümü yerine:

            Örn:

                        K……. bu olaydan dersini almıştı.

            SORU İŞARETİ:

            ÜNLEM İŞARETİ:

            TIRNAK İŞARETİ:

            KESME İŞARETİ:

Özel adlardan sonra konur.

            Örn:

                        Ahmet’le ne zaman tanışacağız?

                        Bana Gül’den haber var.

            KISA ÇİZGİ:

Kavramlar arasında, başlangıç, sonuç ve ortaklık bildirmek için:

            Örn:

                        Türkçe, Ural – Altay dilleri arasındadır.

                        2005 – 2006 öğretim yılı başladı.

            UZUN ÇİZGİ:

Konuşma çizgisi de denir.

Yazıda konuşan kişinin konuşmasının başına konur.

            – Eee, daha daha nasılsın?

            AYRAÇ (PARANTEZ):

Cümle kuruluşla ilgili olmayıp, cümlenin ya da içindeki sözcüğün anlamını açıkyalıcı özellikteki arasözler, sözcükler parantez içinde gösterilir.

            Örn:

                        Vatanı, (güzellik yönündün) cennete benzetmiştir.

                        Bu durumu Çardaklı (Çankırı) her haliyle yansıtıyor.